Słowa kluczowe
VMAT
IMRT
3DCRT
radioterapia
Jak cytować
Abstrakt
Radioterapia całego mózgu jest powszechną metodą stosowaną w przypadku mnogich przerzutów do mózgu. Napromienianie całego mózgu jest leczeniem o charakterze paliatywnym mającym na celu poprawę jakości życia pacjenta. Z historycznego podejścia taka procedura najczęściej jest realizowana za pomocą dwóch naprzeciwległych bocznych wiązek. Jednak ze względu na coraz częstsze stosowanie powtórnej radioterapii u pacjentów wykorzystuje się techniki dynamiczne, które umożliwiają minimalizację dawek w narządach krytycznych. Celem pracy było porównanie technik stosowanych do napromieniania obszaru całego mózgu pod względem analizy dawek w narządach krytycznych (OARs, ang. Organs at Risk). Do badania zakwalifikowano grupę 5 pacjentów z przerzutami do mózgu, dla każdego pacjenta wykonano plan leczenia w technice statycznej trójwymiarowej radioterapii konformalnej (3DCRT, ang. three dimensial radiathion therapy) oraz dwa plany w technice dynamicznej (IMRT, Intensity Modulated Radiation Therapy) i (VMAT, Volumetric Modulated Arc Therapy). Wszystkie plany porównano między sobą pod względem pokrycia izodozą 98% i 95% planowanej objętości do napromieniania (PTV, Planning Target Volume) oraz dawki w 2% objętości PTV, dawek maksymalnych w OARs: soczewkach, oczach, a także w nerwie wzrokowym lewym i prawym. Wartości średnie dla dawek maksymalnych dla soczewek były poniżej wartości dawek tolerancji jednak z lepszą ochroną soczewek na korzyść technik dynamicznych; wartość średnia dawki maksymalnej dla oczu jak i nerwów wzrokowych miały bardzo zbliżone wartości, zgodne z dawkami tolerancji. Techniki dynamiczne umożliwiają lepsze pokrycie objętości PTV dawką zadaną oraz umożliwiają minimalizację dawek w narządach krytycznych.
Bibliografia
Mucha-Małecka A., Gliński B., Jakubowicz E. Radiochirurgia stereotaktyczna w praktyce klinicznej Onkol. Prak. Klin. 2013; 9:123–127.
Kluska A., Stanisławek A., Kapuściński W., in. Radioterapia u chorych z przerzutami nowotworowymi do mózgu – stan obecny Medycyna Paliatywna 2019;11:13–20.
Andrevska A., Knight A. Wykonalność i korzyści stosowania terapii łukiem wolumetrycznym u pacjentów z przerzutami do mózgu: przegląd systematyczny. Journal of Medical Radiation Sciences 2014; 61:267–276.
Khuntia D., Brown P., Li J., Mehta M. P. Radioterapia całego mózgu w zarządzaniu przerzutami do mózgu. Journal of Clinical Oncology 2006;24:1295–1304.
Sood S., Pokhrel D., McClinton C., in.al Terapia łukiem modulowanym wolumetrycznym (VMAT) do radioterapii całego mózgu: nie tylko do oszczędzania hipokampa, ale także do zmniejszania dawki do zagrożonych narządów. Dozymetria medyczna 2017;42:375–383.
Saad E., Elshahat K., Metwally H. Porównanie dozymetryczne między radioterapią modulowaną intensywnością a terapią łukową modulowaną wolumetrycznie w hipokampie oszczędzającym w przerzutach do mózgu leczonych przez napromieniowanie całego mózgu i jednoczesne zintegrowane wzmocnienie. Dziennik Radioterapii w Praktyce 2019:1–7.
Hoffmann Ch., Distel L., Knippen S., in.al Redukcja objętości mózgu po radioterapii całego mózgu: kwantyfikacja i znaczenie prognostyczne. Neuro-Onkologia 2018;20:268–278.
Międzynarodowa Komisja ds. Jednostek Promieniowania i Pomiarów. Raport 83: Przepisywanie, nagrywanie i raportowanie radioterapii modulowanej intensywnością fotonów (IMRT). Raport ICRU 83. ICRU, 2010;10.
Hutnik M., Składowski K., Wygoda A., et.al Dawki tolerancji dla narządów krytycznych w radioterapii chorych na raka głowy i szyi. NOWOTWORY Journal of Oncology 2013;63:35–47.
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Prawa autorskie (c) 2024 Zeszyty Naukowe Wielkopolskiego Centrum Onkologii